Leita ķ fréttum mbl.is

Hvaša hagur er af krónunni?

esbneitakkŽaš er ótvķręšur hagur af žvķ aš hafa eigin gjaldmišil. Vissulega fylgja bęši kostir og gallar hverju fyrirkomulagi, en allar helstu skżrslur sem skrifašar hafa veriš um žessi mįl hér į landi sķšustu įratugi komast aš žeirri nišurstöšu aš žegar litiš sé į mįlin ķ vķšu samhengi sé hentugra fyrir Ķslendinga aš hafa eigin gjaldmišil fremur en aš vera meš gjaldmišil į borš viš evru.

Tķmaritiš Vķsbending undir ritstjórn Benedikts Jóhannessonar birtir grein į forsķšu fyrir viku sķšan undir heitinu Hvaš kostar aš hafa krónuna? Žar eru rakin nokkur atriši, m.a. śr skżrslu Sešlabanka Ķslands frį žvķ sķšasta haust, en nęr einungis žau sem gętu bent til ókosta viš aš hafa eigin mynt. Žaš er nįnast ekkert fjallaš um ókostina viš hugsanlega evruupptöku eša kostina viš krónuna.

Reyndar er athyglisvert hjį ritstjóranum aš fullyrša aš śtilokaš sé aš taka upp annan gjaldmišil nema veršbólga sé svipuš hér į landi og į heimasvęši žess gjaldmišils sem ętlunin er aš taka upp. Žarna hittir ritstjórinn į vissan hįtt naglann į höfušiš og vķsar óbeint til žess grunnvallarvanda sem evrusvęšiš į viš aš glķma. Žar hefur veršbólga veriš meš ólķkum hętti, t.d. ķ Žżskalandi og į svoköllušum kjarnasvęšum evrunnar annars vegar og į jašarsvęšunum hins vegar. Žaš er ein helsta įstęšan fyrir mismunandi samkeppnisstöšu, misvęgi ķ utanrķkisvišskiptum rķkjanna og mismunandi eigna- og skuldažróun. Žaš mį telja nokkuš vķst aš veršbólga yrši meš öšrum hętti hér į landi en ķ öšrum evrulöndum ef viš yršum meš evru og žaš myndi skapa vissa erfišleika. Ritstjórinn viršist hins vegar snśa blinda auganu aš žeim žętti.

Önnur fullyršing sem evrusinnar jafnan višhafa er sś aš krónan sé ónżt sem gjaldmišill. Žvķ er til aš svara aš žrįtt fyrir fjįrmagnshöft hér į landi ķ kjölfar fjįrmįlakreppunnar žį finnur almenningur og langflest fyrirtęki lķtiš fyrir höftum og krónan virkar alveg įgętlega sem greišslumišill, meira aš segja betur en evran į Kżpur žar sem sparifé fólks er ķ höftum. Vissulega eru żmsir fjįrfestar heftir nś, sem įšur gįtu flutt fé į milli landa, en kostnaš žeirra veršur aš vega į móti žeim įbata sem almenningur hefur af žeim stöšugleika sem fjįrmagnshöftin veita eftir ólgusjó fjįrmįlakreppunnar.

Skiptakostnašur viš krónuna óverulegur
Žį er komiš aš efnisatrišunum. Fyrst talar ritstjórinn um aš svokallašur skiptakostnašur viš krónuna, ž.e. aš žurfa aš skipta śr einni mynt yfir ķ ašra, sé į bilinu 5-15 milljaršar króna. Hér mį minna į, eins  og fram kemur ķ nżlegri gjaldmišlaskżrslu Sešlabankans, aš skiptakostnašur af žessu tagi hefur vķšast hvar minnkaš veruleg į sķšustu įratugum. Žegar Danir höfnušu evrunni ķ žjóšaratkvęšagreišslu fyrir nokkrum įrum var žaš mešal annars vegna žess aš žeir töldu žennan kostnaš vera svo óverulegan aš hann skipti engu mįli žegar metiš vęri hvort taka ętti upp evru eša ekki. Auk žess er žetta ekki nettókostnašur sem žarna er reiknaš meš, heldur brśttó. Skiptikostnašur vegna višskipta er nefnilega um leiš tekjur fyrir ašila ķ innlendri fjįrmįlastarfsemi, žannig aš nettókostnašur fyrir samfélagiš er miklu minni – og lķklega žaš lķtill aš hann skiptir ekki mįli.

Annaš atriši sem ritstjóri Vķsbendingar nefnir er aš krónan sé hindrun į erlenda fjįrfestingu. Vissulega getur smęš hagkerfis og lķtt śtbreiddur gjaldmišill haft sķn įhrif. Žaš hefur žó ekki komiš ķ veg fyrir įhuga żmissa erlendra ašila į aš fjįrfesta hér ķ framleišslufyrirtękjum, landi og hlutabréfum ķ gegnum tķšina. Vissulega mętti fjįrfesting vera meiri hér sem stendur, en of mikil fjįrfesting gęti lķka komiš okkur ķ koll eins og viš sįum į uppgangstķmum fyrir bankakreppuna žegar lįnsfé var almennt ódżrt um allan heim vegna of lįgra vaxta.

Utanrķkisvišskipti ķ nokkrum evrulöndum hafa veriš ķ kreppu 
Žrišja atrišiš sem ritstjórinn nefnir er aš utanrķkisvišskipti gętu aukist um 70 milljarša króna meš žvķ aš hafa evru.  Ekki kemur fram hvort hér ętti aš vera um nettóaukningu aš ręša eša hvort höfundur reikni meš aš framleišsluvörur vęru fluttar milli landa til aš bęta viš örlitlu skrefi viš ķ framleišslunni og flytja svo aftur śt til žess aš fullvinna annars stašar, lķkt og er einkennandi fyrir Holland og Belgķu, žar sem utanrķkisvišskipti męlast brśttó meira en landsframleišslan. Slķkt vęri ótrślegt mišaš viš fjarlęgš Ķslands frį öšrum löndum. Auk žess mį ķ žessu samhengi minna į aš śtflutningur hefur minnkaš hlutfallslega frį żmsum jašarsvęšum evrunnar og žau įtt viš žrįlįtan višskiptahalla aš glķma. Žaš sżnir aš varasamt er aš nota hrį lķkön ķ hagfręši til aš reyna aš spį fyrir um žróun aš žessu leyti.

Fjórša atrišiš sem ritstjórinn nefnir er aš meš evru fengjum viš lęgri raunvexti. Žaš kann aš vera aš raunvextir yršu eitthvaš lęgri, en ķ žvķ sambandi mį minna į aš vextir og veršbólga, og žar meš raunvextir, eru meš mjög misjöfnu móti į evrusvęšinu. Trśin var sś fyrir upptöku evrunnar aš vextir og veršbólga, og žar meš raunvextir, myndu leita ķ sama fariš. Žetta virtist vera aš gerast um žaš leyti sem evran var tekin upp og fyrst į eftir, en sķšustu įrin fyrir fjįrmįlakreppuna og sķšustu įr hefur žróunin veriš ķ ólķka įtt žannig aš raunvextir hafa veriš meš ólķku móti. Auk žess mį benda į aš hér gildir žaš sama og er varšar skiptakostnaš vegna gjaldmišils, aš kostašur eins er aš jafnaši tekjur annars, žannig aš nettókostnašurinn fyrir samfélagiš er vęntanlega mjög lķtill, ef nokkur.

Żkjur Vķsbendingar 
Meš žvķ aš leggja saman żktar tölur um kostnaš vegna ofangreindra atriša fęr ritstjóri Vķsbendingar śt įlitlega summu sem żmsir fjölmišlar og bloggarar hafa endurómaš sķšustu daga. Ritstjórinn gerir sig žó ekki ašeins sekan um aš żkja mögulegan kostnaš viš krónuna, heldur lķtur hann algjörlega fram hjį žeim hag sem af henni er.  Til dęmis gerir sjįlfstęš mynt žaš aš verkum aš viš žurfum ekki hér į landi aš lękka nafnlaun starfsmanna meš sama hrikalega hęttinum og gert hefur veriš ķ nokkrum evrulöndum, og auk žess aš reka stóran hluta starfsmanna. Krónan hefur ķ leišinni gert žaš aš verkum aš višskiptahallinn hefur horfiš og aš viš höfum nś afgang af venjulegum višskiptum til aš greiša af okkar erlendu skuldbindingum. Hśn gerir žaš ķ leišinni aš atvinna er aš vaxa. Vęrum viš meš evru hefši višskiptahalli aš lķkindum veriš mun stęrra vandamįl, hér vęri minni hagvöxtur og minni atvinna. Žaš žarf varla aš minna į aš ķ sumum jašarlöndum evrusvęšisins er atvinnuleysi um 28% og um helmingur yngstu aldurshópanna į vinnumarkaši er įn atvinnu.

Sjįlfsagt kemur aš žvķ aš Vķsbending fjallar einnig um hag okkar Ķslendinga af žvķ aš hafa krónuna sem sjįlfstęšan gjaldmišil. En spurningin er bara hvort ritstjórinn, sem er einn helsti talsmašur žess hér į landi aš Ķsland eigi aš taka upp evruna, hafi nokkurn įhuga į slķku?

En svo vikiš sé aš spurningunni ķ upphafi žį er svariš žaš aš hagur af krónunni er m.a. sį aš hér er hagvöxtur og atvinna į uppleiš og višskiptahalli er horfinn į mešan žessu er žveröfugt variš ķ vandręšalöndum evrunnar. Viš erum lķka frjįls af žvķ aš stżra okkar mįlum į sjįlfstęšan hįtt, t.d. er varšar śrvinnslu skulda- og eignamįla bankanna, en žurfum ekki aš lśta forręši ESB ķ žeim efnum. Žaš munar um žaš.


« Sķšasta fęrsla | Nęsta fęrsla »

Bęta viš athugasemd

Ekki er lengur hęgt aš skrifa athugasemdir viš fęrsluna, žar sem tķmamörk į athugasemdir eru lišin.

Heimssýn

Heimssýn

hreyfing sjálfstæðissinna í Evrópumálum, eru þverpólitísk samtök þeirra sem telja hagsmunum Íslendinga best borgið með því að halda áfram að vera sjálfstæð þjóð utan Evrópusambandsins.

 

Sími 895 5334 (Haraldur Ólafsson, formaður)


Nánar um Heimssýn

Vertu með!

Frjáls framlög

Eldri fęrslur

Aprķl 2021
S M Ž M F F L
        1 2 3
4 5 6 7 8 9 10
11 12 13 14 15 16 17
18 19 20 21 22 23 24
25 26 27 28 29 30  

Heimsóknir

Flettingar

  • Ķ dag (13.4.): 5
  • Sl. sólarhring: 9
  • Sl. viku: 699
  • Frį upphafi: 995173

Annaš

  • Innlit ķ dag: 5
  • Innlit sl. viku: 483
  • Gestir ķ dag: 5
  • IP-tölur ķ dag: 5

Uppfęrt į 3 mķn. fresti.
Skżringar

Innskrįning

Ath. Vinsamlegast kveikiš į Javascript til aš hefja innskrįningu.

Hafšu samband